นพลักษณ์กับ MBTI ต่างกันอย่างไร

หากต้องการเริ่มจากฝั่งนพลักษณ์อย่างเดียว เริ่มที่ภาพรวมนพลักษณ์คืออะไร

นพลักษณ์กับ MBTI: ความแตกต่างหลัก

ทั้งสองระบบต่างกัน 4 ข้อ ซึ่งสำคัญกว่าความคล้ายกันที่เห็นจากภายนอก^[1][2]

เพราะหน่วยที่ใช้วิเคราะห์ต่างกัน ป้ายชื่อของทั้งสองระบบจึงจับคู่กันไม่ได้ ไม่มีลักษณ์ใดในนพลักษณ์ที่ “เท่ากับ” แบบใดแบบหนึ่งของ MBTI ใครก็ตามที่อ้างตารางแปลงค่าแบบตายตัว กำลังอ้างเกินกว่าที่ทั้งสองระบบกล่าวถึงตัวเองไว้

นพลักษณ์เหมือนกับ MBTI หรือไม่

ไม่เหมือน นพลักษณ์ถามว่าทำไมคุณจึงทำสิ่งที่ทำ และตอบด้วยแรงจูงใจหนึ่งในเก้าแบบ ส่วน MBTI ถามว่าคุณชอบรับข้อมูลและตัดสินใจอย่างไร และตอบด้วยตัวอักษรแสดงความชอบ 4 ตัวที่รวมกันเป็น 16 แบบ^[1][2] นพลักษณ์สืบทอดมาทางคำสอนทางจิตวิญญาณ จากสายทางที่สี่อันลึกลับของกูร์จีเยฟ (Gurdjieff) ผ่านโปรโตแอนาลิซิสของอิชาโซ (Ichazo) มาจนถึงภาพบุคลิกภาพเชิงจิตวิทยาของนารันโฮ (Naranjo)^[3][4] ส่วน MBTI สืบทอดมาทางจิตวิทยาเชิงวิเคราะห์ ตั้งแต่หนังสือว่าด้วยแบบทางจิตวิทยาของยุงในปี 1921 ไปจนถึงเครื่องมือของบริกส์และไมเยอร์สที่สร้างขึ้นบนพื้นฐานนั้น^[1]

ผลคือเมื่อใช้จริงจะรู้สึกต่างกัน คนสองคนที่มีลักษณ์เดียวกันในนพลักษณ์อาจอยู่คนละขั้วของความชอบแบบ MBTI และในทางกลับกันก็เป็นเช่นเดียวกัน ซึ่งเป็นสิ่งที่คาดได้อยู่แล้วจากระบบที่วัดคนละสิ่ง

แรงจูงใจกับวิธีคิดในชีวิตประจำวัน

ความต่างในทางปฏิบัติเห็นได้จากสิ่งที่ป้ายชื่อแต่ละแบบอธิบาย ลักษณ์ในนพลักษณ์อธิบายว่าทำไมคนเก่งสองคนจึงหมดไฟต่างกัน ลักษณ์ 3 แสวงหาคุณค่าในตัวเองผ่านความสำเร็จ ขณะที่ลักษณ์ 1 ไล่ตามความถูกต้อง แม้ทั้งคู่จะดูเหมือนกันทุกอย่างในเรซูเม่ ส่วนโปรไฟล์ MBTI จะอธิบายว่าแต่ละคนชอบวางแผน รวบรวมข้อมูล และตัดสินใจอย่างไร คนที่บอกว่าได้ประโยชน์จากการใช้ทั้งสองระบบมักบอกว่า นพลักษณ์ให้ชื่อกับแรงจูงใจของพวกเขา ส่วน MBTI ให้ชื่อกับวิธีการของพวกเขา^[1][2]

ความแตกต่างเดียวกันนี้ปรากฏในความขัดแย้งด้วย คู่รักที่ทะเลาะกันเพราะลืมทำธุระเรื่องเดียวกัน อาจใช้ภาษาของ MBTI อธิบายว่าทำไมจึงจัดการเรื่องต่าง ๆ ไม่ลงรอยกัน คนหนึ่งชอบวางตารางเป็นรูปธรรม อีกคนชอบด้นสด แต่มีเพียงชั้นของนพลักษณ์ที่อธิบายได้ว่าทำไมคนหนึ่งจึงตีความเรื่องนี้เป็นคำตัดสินว่าตัวเองได้รับความเคารพหรือไม่ ขณะที่อีกคนมองเป็นแค่รายการข้อเท็จจริง คำอธิบายทั้งสองอยู่เคียงกันได้โดยไม่แข่งกัน เพราะตอบคำถามที่อยู่ติดกัน ไม่ใช่ตอบคำถามเดียวกันซ้ำสองครั้ง

16 personalities กับนพลักษณ์ ในการค้นหาและในการใช้จริง

คนมักถามคำถามนี้ในรูปของ 16 personalities กับนพลักษณ์ เพราะแบบทดสอบสไตล์ MBTI ที่มี 16 แบบคือกรอบที่คุ้นเคยที่สุด ถ้าจะตอบในบรรทัดเดียวว่านพลักษณ์กับ MBTI ต่างกันอย่างไร คือจำนวนต่างกัน คำถามต่างกัน และรากเหง้าต่างกัน ไม่มีระบบไหนเป็นฉบับที่ดีกว่าของอีกระบบ และไม่มีระบบไหนจัดอันดับคน ในทั้งสองระบบ แบบบุคลิกภาพคือจุดเริ่มต้นของการสังเกตตัวเอง ไม่ใช่คะแนน

ควรจำไว้ด้วยว่าป้ายชื่อในแต่ละระบบคืออะไร มันคือชื่อย่อ ไม่ใช่กรอบที่ขังคนไว้ ตัวอักษร 4 ตัวของ MBTI บีบโปรไฟล์ความชอบให้เป็นสิ่งที่จำง่าย และตัวเลขหลักเดียวของนพลักษณ์ก็บีบแรงจูงใจพร้อมทิศทางความเครียดและทิศทางการเติบโตให้จำง่ายไม่แพ้กัน ตัวย่อทั้งสองแบบสูญเสียข้อมูลเมื่อถูกมองว่าเป็นภาพทั้งหมด ผู้เขียนที่รอบคอบในทั้งสองสายจึงคัดค้านการใช้แบบบุคลิกภาพเป็นตัวกรองในการรับคนเข้าทำงาน หรือเป็นข้ออ้าง

หากคุณอยากได้ผลนพลักษณ์ไว้เปรียบเทียบกับโปรไฟล์ MBTI ที่มีอยู่แล้ว ค้นหาลักษณ์ของคุณ แล้วอ่านหน้าของทั้ง 9 ลักษณ์ โดยเริ่มจากลักษณ์ 9 หากคุณมักมองตัวเองว่าเป็นคนสบาย ๆ หรือเริ่มจากคำอธิบายใดก็ได้ที่ตรงกับแรงจูงใจที่คุณจำได้มากที่สุด

สำรวจ 9 ลักษณ์ในนพลักษณ์

ลักษณ์ในศูนย์กายนำด้วยสัญชาตญาณ และมีความโกรธอยู่เบื้องลึก: ผู้ปกป้อง (8), ผู้ประสานไมตรี (9), ผู้สมบูรณ์แบบ (1). ลักษณ์ในศูนย์ใจนำด้วยความรู้สึก และมีความละอายอยู่เบื้องลึก: ผู้ให้ (2), ผู้แสวงหาความสำเร็จ (3), ผู้เป็นตัวของตัวเอง (4). ลักษณ์ในศูนย์หัวนำด้วยความคิด และมีความกลัวอยู่เบื้องลึก: ผู้สังเกตการณ์ (5), ผู้ภักดี (6), ผู้เสพสุข (7).